Gent

Vrijdagavond omstreeks 23u liep er nog een enorme mensenzee aan de Dampoortrotonde. Waar komen al die mensen op dit late uur nog vandaan vroeg ik me af? En zo draaide ik het ruitje van m'n wagen even naar beneden (tja, het is een oude wagen, zelfs nog zonder centrale vergrendeling) en kwam ik al snel te weten dat de moslimgebedsdienst net was afgelopen en de mensen massaal huiswaarts keerden.

De gebedsdienst duurde uitzonderlijk bijna twee uur, omdat men in de nacht van vrijdag op zaterdag de 'Kadir' viert. Dat is de nacht waar de Koran door de engel Gabriël aan de profeet Mohammed werd gegeven. 'Er is dan ook een speciale dienst en wie wil kan tot de volgende ochtend in de moskee bidden', vertelt Dogan Nermin (foto midden met bruine hoofddoek).

'Er wordt eigenlijk elke avond gebeden in de moskee en ook over de middag, maar in deze nacht komen er veel meer mensen dan gewoonlijk naar de moskee, aldus Dogan.

Ik las eerder dat de moslimjongens minder hitsig zijn tijdens de ramadan, maar daar blijkt toch niet veel van aan. 'Ok, het is waar dat ze nu geen alcohol drinken, maar heel veel jongeren vasten toch niet echt meer zoals vroeger en de jongens versieren nog steeds meisjes', onthult Dogan.

Dogan is in België geboren en wat me onmiddellijk opvalt is dat ze in een gezapig Gents accent tegen mij praat en in voor mij onbegrijpbaar en snel ratelend Turks kletst met haar vrienden. 'Dat is constant afwisselen, dat gaat zonder veel problemen. Het Gentse accent heb ik gekregen door hier school te lopen, want ik groeide eigenlijk op in Ronse en mijn ouders praten geen woord Nederlands, dus dat heb ik niet van hen.'

'De ramadan is echt wel een leuke periode. Je ziet je vrienden en familie veel meer. Ik kijk al uit naar het Suikerfeest op 30 september.' Wij ook en we brengen u dan uiteraard een kort verslag.

De Gentenaar Blogt brengt tijdens de ramadan een aantal portretten of verhalen over dit religieuze gebeuren. Voor een overzicht van de andere gesprekken, klik hier.

'Terug naar school, de ramadan...duizend redenen om geld te versturen'. U heeft de reclame waarschijnlijk ook al gezien op de achterkant van de bussen van De Lijn. Western Union lokt mensen om geld te storten, dat wisten we al langer, maar waarom specifiek adverteren over de ramadan? We stapten een bank binnen en troffen daar Muazzez Pamuk aan. Ze is een 28-jarige Turkse moeder en leeft gescheiden van haar man.

'Tijdens de ramadan wordt er niet enkel gevast, je moet ook geld geven aan de armen', vertelt Muazzez. 'De Islamitische gemeenschap heeft dit jaar bepaald dat iedereen die vermogend is 6 euro verplicht moet betalen. Dat geld staat gelijk met één maaltijd die je voor de armen betaalt. Ik ben gezinshoofd, dus in mijn geval betaal ik 6 euro voor mezelf en 6 euro voor mijn kind.'

'Dan heb je ook nog de 'fitre', daar ben je vrij in hoeveel je geeft. Hoe rijker je bent, hoe meer je natuurlijk stort. Ik heb in totaal 100 euro overgeschreven naar een kennis in Turkije. Ik vind dat belangrijk om voldoende te storten. Het geeft me een goed gevoel', aldus Muazzez.

Door de fraudezaak in Duitsland met de stichting 'Deniz Feneri' schrijven de meeste mensen dit jaar geld over naar familieleden en kennissen. Deze religieuze organisatie beweerde dat ze de giften gaf aan Palestijnen, Turken in sloppenwijken of vluchtelingen in Pakistan, maar sluisde in werkelijkheid het merendeel van de giften door naar hun eigen bankrekeningen, in totaal zo'n 17 miljoen euro van de 41 miljoen euro die ze ontvingen.

'Ik geef het geld aan een kennis en zij zorgt er dan voor dat het bij de juiste personen terechtkomt. Dat is veel persoonlijker dan aan een organisatie geven, velen willen zich daar niet meer aan wagen.'

'Op een gewone dag wordt er zo'n 2500 à 3000 euro naar Islamitische landen gestort, maar tijdens de ramadan halen we gemakkelijk dagelijks 15.000 euro binnen. Het merendeel gaat naar Turkije en ook Egypte, Bulgarije en Marokko zijn populair. En precies daarom adverteert Western Union, er circuleert veel geld tijdens de ramadan en dan kan je daar als bank maar beter opspringen.'

De Gentenaar Blogt brengt tijdens de ramadan een aantal portretten of verhalen over dit religieuze gebeuren. Voor een overzicht van de andere gesprekken, klik hier.

Aysegul Akin (15) en Gamze Ersezer (16), twee meisjes van Turkse afkomst en woonachtig in Gent, doen al sinds hun twaalfde mee aan de ramadan. 'Kinderen moet niet meedoen aan de ramadan, maar wij zijn die leeftijd al een tijdje gepasseerd en doen mee uit overtuiging, dat hoort gewoon zo.'

Ze dragen beiden geen hoofddoek. 'Dat hoeft niet van mijn ouders en ik wil het zelf ook niet. Iedereen gelooft op zijn manier, daarom zijn we niet minder moslim,' aldus Akin.

Donderdagochtend aten ze om 4u45 en kropen ze daarna terug in hun bed om twee uur later terug op te staan. 'Het is wel lastig soms, zeker als we sport hebben op school, dan voel je dat je een lege maag hebt, maar voor de rest valt het goed mee. Voor de huisvrouwen is het veel moeilijker. Zij werken in de keuken om de maaltijden voor 's avonds te bereiden, wij zien tenminste niet de hele tijd eten.'

Als de vrouwen hun menstruatie hebben mogen ze niet meevasten en vallen ze terug in hun normale eetritme. 'Je mag niet vasten, want dan ben je onrein', vertelt Ersezer. 'Je moet die dagen na de ramadan inhalen. En dan mag je kiezen. Je hoeft niet aan één stuk door te vasten, maar kan bijvoorbeeld een maandag nemen in de eerste week van oktober, een woensdag in de tweede week, enzovoort... Dat is iets gemakkelijker dan dagen aan een stuk vasten.'

'Ik vind het goed dat we meedoen, zo kunnen we de armen beter begrijpen. Het doet je nadenken over het goede leven dat je leidt en je weet het dan beter te appreciëren, zegt Akin overtuigd.

Ze kijken beiden al uit naar het suikerfeest dat op het eind van de ramadan wordt gevierd. 'Dan bezoeken we de familie en zijn er heel veel zoetigheden.' Een leuke beloning na de strenge vasten. 

De Gentenaar Blogt brengt tijdens de ramadan een aantal portretten van Gentenaars die deelnemen aan de ramadan. Voor een overzicht van de andere gesprekken, klik hier.

Ömer Gök is eigenaar van restaurant Gök en lacht luid wanneer hij vertelt dat hij na de ramadan altijd wat kilo's is aangekomen. 'Dat komt omdat we 's ochtends moeten eten voor de zon op komt. Ik eet rond 5u en kruip daarna met een volle maag terug in bed. Tijdens de ramadan leef ik niet echt gezond.'

Niet eten en niet drinken, en dat voor een restauranteigenaar, dat moet niet gemakkelijk zijn. Ömer Gök geeft toe dat het niet eenvoudig is. 'Je ziet iedereen in je restaurant smullen en zelf mag je niets aanraken. Voor de mensen in de keuken is het nog moeilijker, die worden voortdurend geconfronteerd met lekkere gerechten.'

In principe mogen moslims eten zodra de zon ondergaat, maar aangezien Ömer een restaurant heeft, kan hij niet zomaar zijn zaak sluiten en het cliënteel op straat zetten. 'We mogen rond 20u eten, maar dan is het net het drukst in het restaurant, dus ik stel het altijd uit tot 22u of 23u, dat is heel laat.'

'Het leuke aan de ramadan is dat we meer met de familie samenkomen. Afgelopen maandagavond schoven we aan tafel bij mijn broer in Gök 2 met heel veel vrienden, familie en kennissen. Bijna dagelijks word ik ergens uitgenodigd. Mijn vrouw gaat vaak op stap, maar ik blijf natuurlijk meestal in het restaurant.'

'Ik vind ook de sfeer tijdens de ramadan heel goed. Iedereen is rustiger en vriendelijker, de mensen zijn minder agressief. Je wordt zachter van ingesteldheid omdat je de honger echt voelt en meeleeft met de armen. Dat is het positieve aan de ramadan, dan je je even in de plaats stelt van anderen die het minder goed hebben.'

Elke moslim moet 1 keer in zijn leven naar Mekka gaan als hij daar de middelen toe heeft. 'Dat is wel niet goedkoop', vertelt Ömer. 'Ik denk dat de reis zo'n 2.500 euro kost, maar daar komt nog bij dat je heel wat cadeaus voor familieleden moet meebrengen. Misschien dat ik het ooit nog doe, maar eerst zal ik nog wat sparen en vooral: er tijd voor moeten maken.'

Ömer is geboren in België (1968) en woont al heel zijn leven in Gent. 'Mijn moeder was net geland in Zaventem en moest onmiddellijk naar het moederhuis', aldus Ömer. Niet alleen is hij een echte Belg, hij houdt ook heel veel van Gent. 'Ik woon hier graag, Gent is een aangename stad om in te vertoeven.'

De Gentenaar Blogt brengt tijdens de ramadan een aantal portretten van Gentenaars die deelnemen aan de vasten. Volgende keer praten we met twee jonge meisjes die school lopen op het Sint-Lievenscollege in Gent.

'Ik doe mee aan de ramadan uit overtuiging. Als voetballer zou ik eventueel om een uitzondering kunnen vragen, maar ik wil ook meevasten, net zoals de andere moslims', zegt de Nigeriaanse Ekpoki Abdulrazak Mohamed (25), ook wel Raza genoemd. Hij speelde vorig jaar in het Sloveens HIT Gorica en scoorde toen 14 keer in 24 matchen. Afgelopen zomer tekende hij een driejarig contract bij AA Gent.

Raza at dinsdagochtend rond 5u30 en moest dan wachten tot 's avonds 20u vooraleer hij opnieuw mocht eten en drinken. 'Velen denken dat de ramadan heel lastig is, maar dat valt best goed mee. Ik ben het van kleinsaf gewoon. Je lichaam stelt zich er ook snel naar.'

'Je voelt je ook heel gezond en je lichaam wordt gezuiverd. Het is goed om eens een tijdlang niet te eten. Ik heb ook geen last van een hongergevoel.'

Raza krijgt veel begrip van de andere spelers uit zijn team. 'Het is een geweldig team en ze respecteren onze wens (ook Grondin, een andere AA Gent speler doet mee aan de ramadan, AB) om te vasten. Af en toe stellen ze er zelfs vragen over, ze zijn zeker geïnteresseerd.'

Vorig jaar viel Grondin onder coach Sollied nog naast de ploeg omdat hij meedeed aan de vasten, maar dit jaar onder Preud'homme zijn er geen problemen. Voor aanvang van het seizoen was er een gesprek met de coach en die toonde begrip.

Wanneer er een wedstrijd op verplaatsing is, is een afwijking van het strenge regime toegestaan. 'Je wordt dan zogezegd als reiziger beschouwd', vertelt Raza. Hij eet dan bijvoorbeeld wel, maar Grondin doet dat niet. 'Iedereen gelooft op zijn manier. Grondin zie je ook niet met blote benen spelen (zie foto links). Elk heeft zijn niveau van geloofsovertuiging', aldus Raza.

Je hoort soms dat spelers die meedoen aan de ramadan slechter spelen, maar Raza gelooft daar niet in. 'Als je een goede dag hebt, speel je een goede match en dat geldt ook omgekeerd, het heeft niets met de vasten te maken. Je kan ook rotslechte matchen hebben buiten de ramadan. Meer zelfs, als je meedoet aan de ramadan voel je je meer verbonden met Allah, dus ik denk dat het een goede zaak is voor je zelfvertrouwen.'

U heeft het misschien nog niet echt gemerkt als u zit te eten in een Turks, Marokkaans of Tunesisch restaurant in Gent, maar de mensen die u bedienen zijn meestal zelf aan het vasten. De ramadan startte immers op 1 september en duurt nog tot eind deze maand.

Van zonsopgang tot zonsondergang mogen moslims niet meer eten, drinken, roken en onthouden ze zich van geslachtsgemeenschap. Ook kwaadspreken en vloeken zijn niet toegestaan.

Wat dat precies allemaal doet met een mens en waarom moslims er belang aan hechten, leest u de komende weken op deze blog. Morgen gaan we van start met AA Gent-voetballer Ekpoki Abdulrazak Mohamed en vertelt hij zijn verhaal.